Niepewność

Adam Mickiewicz

Gdy cię nie widzę, nie wzdycham, nie płaczę,

 Nie tracę zmysłów, kiedy cię zobaczę;

 Jednakże gdy cię długo nie oglądam,

 Czegoś mi braknie, kogoś widzieć żądam;

 I tęskniąc sobie zadaję pytanie:

 Czy to jest przyjaźń? czy to jest kochanie?

Gdy z oczu znikniesz, nie mogę ni razu

 W myśli twojego odnowić obrazu?

 Jednakże nieraz czuję mimo chęci,

 Że on jest zawsze blisko mej pamięci.

 I znowu sobie powtarzam pytanie:

 Czy to jest przyjaźń? czy to jest kochanie?

Cierpiałem nieraz, nie myślałem wcale,

 Abym przed tobą szedł wylewać żale;

 Idąc bez celu, nie pilnując drogi,

 Sam nie pojmuję, jak w twe zajdę progi;

 I wchodząc sobie zadaję pytanie;

 Co tu mię wiodło? przyjaźń czy kochanie?

Dla twego zdrowia życia bym nie skąpił,

 Po twą spokojność do piekieł bym zstąpił;

 Choć śmiałej żądzy nie ma w sercu mojem,

 Bym był dla ciebie zdrowiem i pokojem.

 I znowu sobie powtarzam pytanie:

 Czy to jest przyjaźń? czy to jest kochanie?

Kiedy położysz rękę na me dłonie,

 Luba mię jakaś spokojność owionie,

 Zda się, że lekkim snem zakończę życie;

 Lecz mnie przebudza żywsze serca bicie,

 Które mi głośno zadaje pytanie:

 Czy to jest przyjaźń? czyli też kochanie?

Kiedym dla ciebie tę piosenkę składał,

 Wieszczy duch mymi ustami nie władał;

 Pełen zdziwienia, sam się nie postrzegłem,

 Skąd wziąłem myśli, jak na rymy wbiegłem;

 I zapisałem na końcu pytanie:

 Co mię natchnęło? przyjaźń czy kochanie

STEPY AKERMAŃSKIE

Adam Mickiewicz

Wpłynąłem na suchego przestwór oceanu,

Wóz nurza się w zieloność i jak łódka brodzi,

Śród fali łąk szumiących, śród kwiatów powodzi,

Omijam koralowe ostrowy burzanu.

Już mrok zapada, nigdzie drogi ni kurhanu;

Patrzę w niebo, gwiazd szukam, przewodniczek łodzi;

Tam z dala błyszczy obłok - tam jutrzenka wschodzi;

To błyszczy Dniestr, to weszła lampa Akermanu.

Stójmy! - jak cicho! - słyszę ciągnące żurawie,

Których by nie dościgły źrenice sokoła;

Słyszę, kędy się motyl kołysa na trawie,

Kędy wąż śliską piersią dotyka się zioła.

W takiej ciszy - tak ucho natężam ciekawie,

Że słyszałbym głos z Litwy. - Jedźmy, nikt nie woła.

Do M...

 Adam Mickiewicz

Émile Vernon

Precz z moich oczu! ... posłucham od razu,

Precz z mego serca! ... i serce posłucha,

Precz z mej pamięci! ... nie - tego rozkazu

Moja i twoja pamięć nie posłucha.

Jak cień tym dłuższy, gdy padnie z daleka,

Tym szerzej koło żałobne roztoczy -

Tak moja postać, im dalej ucieka,

Tym grubszym kirem twą pamięć pomroczy.

Na każdym miejscu i o każdej dobie,

Gdziem z tobą płakał, gdziem się z tobą bawił,

Wszędzie i zawsze będę ja przy tobie,

Bom wszędzie cząstkę mej duszy zostawił.

Czy zadumana w samotnej komorze

Do arfy zbliżysz nieumyślną rękę,

Przypomnisz sobie: właśnie o tej porze

Śpiewałam jemu tę samą piosenkę.

Czy grając w szachy, gdy pierwszymi ściegi

Śmiertelna złowi króla twego matnia,

Pomyślisz sobie: tak stały szeregi,

Gdy się skończyła nasza gra ostatnia.

Czy to na balu w chwilach odpoczynku

Siędziesz, nim muzyk tańce zapowiedział,

Obaczysz próżne miejsce przy kominku,

Pomyślisz sobie: on tam ze mną siedział.

Czy książkę weźmiesz, gdzie smutnym wyrokiem

Stargane ujrzysz kochanków nadzieje,

Złożywszy książkę z westchnieniem głębokiem

Pomyślisz sobie: ach! to nasze dzieje...

A jeśli autor po zawiłej probie

Parę miłosną na ostatek złączył,

Zagasisz świecę i pomyślisz sobie:

Czemu nasz romans tak się nie zakończył...

Wtem błyskawica nocna zamigoce,

Sucha w ogrodzie zaszeleszczy grusza

I puszczyk z jękiem w okno załopoce...

Pomyślisz sobie, że to moja dusza.

Tak w każdym miejscu i o każdej dobie,

Gdziem z tobą płakał, gdziem się z tobą bawił,

Wszędzie i zawsze będę ja przy tobie,

Bom wszędzie cząstkę mej duszy zostawił. 

BROŃ MNIE PRZED SAMYM SOBĄ 

Adam Mickiewicz

William Blake

Broń mnie przed sobą samym - maszże dość potęgi;

Są chwile, w których na wskróś widzę Twoje księgi,

Jak słońce mgłę przeziera, która ludziom złota,

Brylantowa zdaje się, a słońcu - ciemnota.

Człowiek większy nad słońce wie, że ta powłoka

Złota, ciemna jest tylko tworem jego oka.

Oko w oko utapiam w Tobie me źrenice,

Chwytam Ciebie rękami za obie prawice

I krzyczę na głos cały: wydaj tajemnicę! 

Dowiedz, żeś jest mocniejszy, lub wyznaj, że tyle

Tylko, ile ja, możesz w mądrości i w sile.

Nie znasz początku Twego; a czyż ludzkie plemię

Wie, od jakiego czasu upadło na ziemię?

Bawisz się tylko ciągle, badając sam siebie;

Cóż robi rodzaj ludzki? - w swych dziejach się grzebie.

Twoja mądrość samego siebie nie dociecze.

A czyliż samo siebie zna plemię człowiecze?

Jeden masz nieśmiertelnosć; my czy jej nie mamy?

I znasz siebie, i nie znasz; my czy siebie znamy?

Końca Twojego nie znasz; my kiedyż się skończym?

Dzielisz się, łączysz; i my dzielim się i łączym.

Tyś różny; i myślą rozróżnieni.

Tyś jeden; i my zawsze sercem połączeni.

Tyś potężny w niebiosach; my tam gwiazdy śledzim.

Wielkiś w morzach; my po nich jeździm, głąb ich zwiedzim.

O Ty, co świecąc nie znasz wschodu i zachodu,

Powiedz, czym się Ty różnisz od ludzkiego rodu!

Toczysz walkę z szatanem w niebie i na ziemi;

My walczym w sobie, w świecie z chęciami własnemi. 

Ty sam na siebie wdziałeś raz postać człowieka, 

Powiedz, czyś wziął na chwilę, czyś ją miał od wieka?

  Rozmowa

Adam Mickiewicz

François MARTIN-kavel

 Kochanko moja!  na co nam rozmowa?

Czemu, chcąc z tobą uczucia podzielać,

Nie mogę duszy prosto w duszę przelać?

Za co ją trzeba rozdrabiać na słowa,

Które nim słuch twój i serce dościgną,

W ustach wietrzeją, na powietrzu stygną?

 Kocham, ach! kocham, po sto razy wołam,

A ty się smucisz i zaczynasz gniewać,

że ja kochania mojego nie zdołam

Dosyć wymówić, wyrazić, wyśpiewać;

I jak w letargu, nie widzę sposobu

Wydać znak życia, bym uniknął grobu.

 Strudziłem usta daremnym użyciem,

Teraz je z twymi stopić chcę ustami.

I chcę rozmawiać tylko serca biciem,

I westchnieniami, i całowaniami.

 I tak rozmawiać godziny, dni, lata,

Do końca świata i po końcu świata.

 Czyż jest na całym świecie

 Adam Mickiewicz

William Mellor 

Czyż jest na całym świecie tak miłe ustronie,

Jak dolina, gdzie jasne zlewają się zdroje?

Dolino! będą w sercu błyszczeć kwiaty twoje,

Póki w duszy ostatni promyk życia płonie.

Nie dlatego o tobie tak wspominać miło,

Że cię szmaragd odziewa i kryształ oblewa,

Że masz żywe strumienie, urodziwe drzewa:

Ach, w tobie coś droższego, coś milszego było!

Tu byli ukochani przyjaciele moi;

Oni rozleli lubość w lubej okolicy,

Oni czuli, że piękność, która ziemię stroi,

Milszą jest, kiedy w miłej odbita źrenicy.

Daj Boże, abym wrócił w to miłe ustronie

I obok mych przyjaciół spoczął na twym łonie,

Kiedy przeminą wszystkie życia niepogody

I zmieszają się serca, jako twoje wody!