Tadeusz Borowski

* * *

Tak mi się twoja twarz rozpływa

i niknie we mnie jak widnokrąg,

z którego odejść trzeba. Głos twój,

twe oczy, uśmiech jak przelotny

wiatr, gdy się o twarz ociera,

jeszcze drży we mnie i jak ptak,

który tak lekko i ostrożnie

w powietrzu waży się, jak gdyby

oddechem był ulata ze mnie,

rozpływa się i niknie. Próżno

ty wiesz, że w szyby nocnej czerń

jak w życie swoje dawne patrzę,

lecz ciebie tam już nie ma.

Tylko mgła, która w górę się podnosi...

Tadeusz Borowski

Czy wrócisz do mnie?

Czy wrócisz do mnie? Jakby fala,

jak mrokiem nocnym, który z dołu

oplata nogi i napływa

ciężko nawisłym, opuchniętym

niebem na piersi - tak ty jesteś:

jak cień mój przy mnie, jak me ciało

tak rzeczywista; nieuchwytna

i tak głęboka jak odbicie

mej zamroczonej twarzy w szybie

czarnej od nocy. Tylko wiem,

że coś się miesza we mnie, jakbym

po prostu tak od siebie odszedł,

jak się od stołu lub łóżka

idzie nie zostawiając nic. Lecz

ja jestem w sobie tak jak w cieżkim

śnię; wiem, śnie siebie, ale nic

już nie pamiętam, co prześniłem...

Tadeusz Borowski

Mariska Karto

Wciąż jesteś przy mnie...

Wciąż jesteś przy mnie.

Wszelki dźwięk i ruch tak zwykły,

jak schylenie czoła ku rękom,

trzepot powiek i cichy uśmiech zamyślenia -

to jesteś ty.

Milczenie ust, puls serca i pieszczota dłoni

nie chwycą ciebie,

ani słowo, które w przemożny rośnie rytm

i jakby falą i ciemnością

ogarnia mnie...

Więc smutek, gorycz, tęsknota

- czyż naprawdę jestem struną,

na której ból mijania w dźwięk się przewija?

Tylko jedna ty, kiedy schylasz się nade mną

uważnie patrząc w moje oczy,

uciszasz drżenie i mój ból,

i chociaż ciebie nie ogarnę słowem i gestem,

jest mi dobrze

i mówię ci po prostu:

jesteś...

Ja wiem

Tadeusz Borowski

Grzegorz Bialik- cisza Przemijania

Ja wiem, że w wiecznym kole przemian

zapadnie wszystko jakby w morze,

że minie czas i minie ziemia,

i to, com kochał i com tworzył.

Próżno bym, pełen wielkich tęsknot,

jak ślad na piasku wieczność tropił,

bo ludzki trud i ludzkie piękno

jest jak na wiatr rzucony popiół.

Więc dobrze okruch szczęścia dostać,

umiejąc fałsz od prawdy dzielić.

I życie szczere mieć i proste

jak uścisk dłoni przyjaciela.

Tadeusz Borowski

Wiesz, myślę coraz częściej

Wiesz, myślę coraz częściej,że trzeba wrócić.

Może cię spotkam, a szczęście?

Przecież szczęście to się razem smucić.

Właśnie patrzę w księżycowe okno

i wzrok natężam.

Pusto. Gdzieś szumi wiatr. Samotny

wśród liści – księżyc.

Koło złociste zza liści wyszło,

toczy się wietrze.

Takie księżyce były nad Wisłą,

tylko, że bledsze.

Nawet Wielki Wóz przejazdem na drzewie

tkwi o północy

tak jak u nas. Ale tutaj? Nie wiem

naprawdę – po co.

Co tu? Tęsknota i noce bez snu,

jakieś ulice i czyjeś wiersze.

Żyję. I z ludzi nie-ludzi jestem

Displaced Person.

Myślę o tobie. Wiem, trzeba odejść

może powróci, co przeszło,

chociaż nie wiem, jaka będzie młodość

ani gdzie jesteś.

Ale będę, miła, zawsze twoim

albo niczyim.

Słuchaj,

słuchaj, przeczytaj ten wiersz,

jeśli gdziekolwiek żyjesz.

Niebo października

Tadeusz Borowski

Październik był przepiękny. Tak jak dziś pamiętam.

Niebo dziwnie przejrzyste i dziwnie głębokie

drżało w żarze południa, jak drży liść na wietrze,

próżne i niedosiężne. Dziwnie jestem smętny,

kiedy ci o tym mówię, bo cóż znaczą słowa?

Widziałem smugi dymu, które wiatr rysował

na niedosiężnym niebie, i czekałem chwili,

gdy niedosiężne niebo ku nim się pochyli,

by je w siebie pochłonąć. Potem nic już nie ma,

tylko smutek poety i do wiersza temat.

A raz widziałem niebo przez okienne szyby.

Właśnie okna kazano pootwierać w bloku,

a ja, przechodząc mimo, ujrzałem w szkle niebo,

niebo niespodziewane, przedziwne, jak gdyby

było wielkim obozem. Słupy spięte drutem,

drogi tak mi znajome, a ter powietrzne,

i zieleń trawy ciemna, jakby z dna jeziora,

mieniła się w szkle szyby. Przez niebo szedł płomień

i rdzawo lśnił na trawie rudą strugą rzeczną.

A nad tym niebem niebo dymami zasnute,

inne niebo wisiało przejrzyste i próżne

i dym pierwszego nieba w drugim niebie tonął...

i wtedy pomyślałem, że nic nie wiem jasno,

że ziemia i to wszystko, co się dzieje wokół,

jest tylko szybą szklaną dla cudzego wzroku.

Gdy wiem ktoś obraz zmącił i okno zatrzasnął.

Chwila dawno miniona. Ziemia jest prawdziwa

I wiem już, jak prawdziwe jest ludzkie cierpienie.

Lecz jak fala do brzegu, tak chwila zwątpienia

wraca do mnie dziś jeszcze, jeszcze mnie przenika,

i zawsze, kiedy patrzę na grudniowe chmury,

widzę nad nimi niebo, niebo października.

z tomu „Poezje”, 1972